Probiotica voor baby’s worden steeds vaker aangeraden bij buikkrampjes, veel huilen en spugen. Maar wat is daarvan eigenlijk wetenschappelijk aangetoond? Het eerlijke antwoord verschilt per klacht én per bacteriestam. Een probioticum is een levend micro-organisme dat in voldoende hoeveelheid een gezondheidsvoordeel kan geven, en dat effect geldt steeds voor één specifieke stam, niet voor “probiotica” in het algemeen. In dit artikel zetten we de huidige stand van het onderzoek op een rij.
Wat is ESPGHAN?
ESPGHAN is de Europese vereniging van kinderartsen en onderzoekers die zich richten op maag-, darm-, lever- en voedingsproblemen bij kinderen (European Society for Paediatric Gastroenterology, Hepatology and Nutrition). Haar werkgroep voor darmmicrobiota publiceerde in 2023 een standpunt over het gebruik van probiotica voor baby’s en kinderen. Per aandoening en per stam beoordeelt zij hoe sterk het bewijs is. Een update uit 2026 vond geen reden om die aanbevelingen aan te passen. Dat maakt het dus een bruikbaar ijkpunt voor ouders en zorgverleners, naast wat er op de verpakkingen staat.
Welke probiotica voor baby’s zijn onderbouwd?
Voor koliek noemt ESPGHAN twee stammen: Limosilactobacillus reuteri DSM 17938 en Bifidobacterium lactis BB-12. Beide worden aanbevolen bij borstgevoede baby’s, minimaal drie weken lang. De aanbeveling is zwak en het bewijs van matige kwaliteit: er is steun, maar geen zekerheid. Het gaat dus om specifieke stammen met een eigen naam of code. Een product zonder die stamnaam op de verpakking valt buiten deze onderbouwing, hoe gezond de omschrijving ook klinkt. Lees bij probiotica voor baby’s daarom altijd het etiket.
Darmkramp en koliek
Bij koliek huilt een baby veel en lang, vaak met krampachtige buikklachten. Hier zijn probiotica voor baby’s het best onderzocht. In een meta-analyse van elf placebogecontroleerde studies met 555 baby’s gaf L. reuteri DSM 17938 veel vaker een halvering van de huiltijd dan placebo. Het betrouwbaarheidsinterval is wel breed, dus hoe groot het effect precies is, blijft onzeker. Een eerdere analyse zag verbetering na twee en drie weken, maar niet meer na vier weken, zonder ernstige bijwerkingen. Niet alle studies waren positief: een studie in een algemene groep baby’s vond geen voordeel. Houd er ook rekening mee dat koliek meestal rond drie à vier maanden vanzelf afneemt. Bij obstipatie raadt ESPGHAN geen probiotica aan, omdat de werking daar niet is aangetoond.
Huilbaby: borstvoeding of flesvoeding?
De aanbevelingen gelden voor borstgevoede baby’s. Bij flesvoeding doet ESPGHAN geen uitspraak voor of tegen, omdat het bewijs onvoldoende is. Dat betekent niet dat het niet werkt, alleen dat het nog niet vaststaat. Ook het voorkómen van koliek met probiotica is nog niet aanbevolen. Een huilbaby heeft bovendien lang niet altijd een darmprobleem: voeding, allergie of overprikkeling kunnen meespelen. Bespreek aanhoudend huilen daarom altijd met het consultatiebureau of de huisarts.
Reflux en spugen
Reflux en spugen vallen buiten het ESPGHAN-standpunt: daarvoor is geen aanbeveling gedaan. Wel zagen Italiaanse onderzoekers in een studie met 554 pasgeborenen dat baby’s die negentig dagen L. reuteri DSM 17938 kregen, gemiddeld minder vaak spuugden dan baby’s met placebo (2,9 tegenover 4,6 keer per dag). Dat is veelbelovend, maar het ging om één studie met een preventief doel. Voor een richtlijn is meer onderzoek nodig. Probiotica voor baby’s met reflux zijn dus een interessant onderzoeksgebied, nog geen bewezen behandeling.
In de praktijk
In de meta-analyse werden geen ernstige bijwerkingen gezien. Voor borstgevoede baby’s met koliek kan een van de twee onderzochte stammen een redelijke proef zijn, met bescheiden verwachtingen en een vast moment om het effect te beoordelen, bijvoorbeeld na drie weken. Kies een product met de exacte stamnaam, en overleg vooraf bij te vroeg geboren baby’s of baby’s met een verzwakte afweer. Bij koorts, bloed in de ontlasting, groeiachterstand of galbraken is verwijzing naar de arts nodig. Zo blijven probiotica voor baby’s een aanvulling, geen vervanging van goede zorg en uitleg.
Heeft uw baby last van darmkrampen, veelvuldig huilen of reflux? Kijk ook eens hoe osteopathie voor baby’s zou kunnen helpen.
Dit artikel is informatief en vervangt geen medisch advies.
Bronnen
- ESPGHAN Special Interest Group on Gut Microbiota and Modifications. Probiotics for the Management of Pediatric Gastrointestinal Disorders: Position Paper. J Pediatr Gastroenterol Nutr 2023;76(2). Overzicht van de aanbevelingen: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10904537/table/T1
- An update on probiotics in paediatrics. Curr Opin Clin Nutr Metab Care 2026;29(3):320-326: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41334956/
- Bianchi M, et al. Efficacy of Lactobacillus reuteri DSM 17938 in preterm newborns and infants with colic: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42485904/
- The Efficacy and Safety of the Probiotic Bacterium Lactobacillus reuteri DSM 17938 for Infantile Colic: A Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4624960/
- Gutiérrez-Castrellón P, et al. Efficacy of Lactobacillus reuteri DSM 17938 for infantile colic: systematic review with network meta-analysis. Medicine 2017;96:e9375: https://doi.org/10.1097/MD.0000000000009375
- Indrio F, et al. Studie met 554 pasgeborenen (JAMA Pediatrics), besproken door Reuters Health: https://www.consultant360.com/story/probiotic-drops-may-help-ward-colic-gi-disorders-infants